Steven Van Der heyden
Steven Van Der heyden - Carmen De Vos fotografie
T

ijd is een relatief begrip. In volume betekent een tijdspanne van 24 uur voor iedereen hetzelfde. Het verschil zit in de tijdbeleving. De dimensie waarin wij ‘bestaan’ trachten te vatten is voor mij heel belangrijk. Ik wil tijd puren tot een unieke ervaring voor mezelf en voor anderen. Tijd is een kostbaar geschenk. Soms beseffen mensen pas door een burn-out dat ze terug naar de bron moeten met zichzelf. Laat ons opnieuw tijd maken voor essentiële beleving. Door het schrijven van gedichten en het beoefenen van diverse kunstvormen overstijg ik de tijd. Poëzie en kunst vormen een tastbaar spoor dat niet kan worden uitgewist. Ze overleven zelfs generaties. Tijd biedt mij eveneens waardevolle herinneringen die ik dankzij het schrijven onvergankelijk wil maken.

T

aal betekent voor mij woord én beeld. Beide zijn complementair. Van kinds af ontwikkelde ik een beeldtaal. Dat dank ik vooral aan mijn grootvader die me dikwijls meenam naar veilingen en tentoonstellingen. Ook op reis met mijn ouders toonde ik als tiener een uitgesproken belangstelling voor archeologie en kunst. Beelden roepen vaak woorden op die dan op hun beurt uitmonden in een beeld. De eerste prikkels voor taal dateren uit mijn lagere schooltijd. Ik schreef artikels voor de schoolkrant en hield ook een boekje bij met mooie woorden en citaten. Poëzie is voor mij ruimte scheppen rond woorden en een leegte vullen met gedachten. Zelfs stilte is taal. Schrijven en lezen doen mij ontsnappen uit de werkelijkheid. Ze brengen mij in ontmoeting met een nieuwe realiteit.

E

envoud We leven in een complexe, vluchtige tijd. Onze samenleving is zeer materialistisch. Kunst biedt een spiegel aan mensen die op zoek zijn naar de échte waarden van het bestaan. Toen ik voor het eerst de beelden van Katrin De Koninck zag, was ik sterk geëmotioneerd. Een coup de foudre. De eenvoud en de soberheid die haar figuren uitstralen, brengen een intense verbondenheid teweeg. Ze toont emoties oprecht, puur en eerlijk. Die eenvoud wil ik zelf ook vormgeven in mijn schrijfwerk. In het gedicht ‘Grenzeloos’ - geïnspireerd op de beelden van Katrin - breng ik met eenvoudige beeldspraak en in een gebalde taal het universele gegeven van de liefde in beeld. Eenvoud is een groeiproces waarbij ik mij losmaak van materiële verwachtingen.

V

ormkracht is de titel van een van mijn favoriete gedichten. Omschrijf het als een universele ode aan ieder beeldend kunstenaar. Wat wil de kunstenaar uitbeelden? Wat wil de dichter vertellen? Daarvoor citeer ik graag de slotzin in mijn gedicht: ‘Verlangen wordt gebaar gebald tot één moment van zelfontleding’. Het gaat om de spankracht tussen het fijngevoelig opnemen van emoties en de creatieve veruitwendiging ervan in taal, vorm en stijl. Ik ben er mij van bewust dat plaats, tijd en omstandigheden alle creatieve handelingen beïnvloeden. Zo schrijf ik het liefst ’s ochtends, in bed na een eerste kop koffie. Mijn geest is dan open en vrij van zorgen. Alle indrukken zijn scherp aanwezig. Ze zoeken hun weg om via precisie, met de juiste woorden vorm te krijgen in een voor altijd tastbaar verhaal.

S

choonheid zal de wereld redden: een citaat van de Russische schrijver Dostojevski. Of dit kan, is de vraag. Maar het is wel mijn houvast. De nieuwsberichten vullen zich met daden van extremisme en egoïsme. De toenemende polarisering, onverdraagzaamheid en cultuurverarming zijn een feit. Schoonheid is een tegengif voor de rauwheid in onze samenleving. We moeten er met z’n allen een doel van maken om meer zorg te dragen voor mens en natuur. Schoonheid ervaren en doorgeven: het kan door kunst en poëzie. In 2016 publiceerde de digitale krant Meander Magazine mijn gedicht ‘Afscheid’. Ik schreef het voor mijn overleden grootmoeder. De educatieve uitgeverij VAN IN nam hetzelfde gedicht op in het leerwerkboek Nederlands voor het secundair onderwijs. Moge het een bijdrage zijn om jongeren de weg naar schoonheid te tonen.

O

ntmoeting ontstaat vaak bij toeval, zeer onverwacht. Een spontaan gesprek met iemand tijdens een vernissage of na een lezing bijvoorbeeld kan het begin zijn van een interessante ontmoeting. Je leert een ‘zielsverwant’ kennen met gelijklopende culturele interesses. Je herkent jezelf in de andere. Het voelt aan als een innerlijke verrijking. Dit heeft ongetwijfeld een impact op mijn schrijfwerk. Ik wil in woorden vatten en weergeven wat die persoon en zijn werk voor mij betekenen. Maar het kan ook anders. Zoals in ‘Sprakeloos', waar mensen zo dicht bij échte ontmoeting kunnen zijn maar  de draagkracht of de openheid ertoe ontbreken. Ze laten soms niemand dichterbij komen omdat ze vastzitten in littekens uit het verleden. Aanhalen of loslaten: het blijft een persoonlijke keuze.

R

aakpunt Puur meetkundig is dit een punt waar twee lijnen elkaar raken. Kunstenaars zien het alseen inspiratiemoment. Ze laten het begin van een idee of een gevoel uitgroeien tot een basisvorm. Als dichter ervaar ik het telkens in datgene wat mij in een oogopslag raakt. Erover schrijven wordt een drang. Het is mijn manier om ervaringen te interpreteren en te delen. Mijn gedicht ‘Sinds kort’ is daar een goed voorbeeld van. Het gaat over dementie. In mijn vroegere job kwam ik als verpleegkundige veel in contact met mensen die de aandoening hadden. Hoe moet het zijn om te leven in herinneringen; met een geheugen zonder toekomst? Dat gevoel wilde ik onder woorden brengen. Tevens roep ik een reactie op. Als je weet dat elke zeven seconden iemand ter wereld dementie krijgt, dan vraagt dit onze volle aandacht. Schrijven is ook een maatschappelijk engagement.

I

nspiratie Gefascineerd door het leven, de eigenheid van de natuur en het gedrag van de mens kom ik vaak spontaan tot een creatief verhaal. Als ik mij emotioneel betrokken voel, zorgt het schrijven van poëzie ook voor verbondenheid. Noem het gerust een zoektocht naar identiteit. Binnen de literatuurwereld geniet het werk van Virginia Woolf mijn grootste bewondering. Natuur, licht en water zijn belangrijke thema’s in haar oeuvre. Haar verhalen bezitten een sterke gelaagdheid en doorbreken vele taboes. Virginia Woolf lezen werkt inspirerend en verruimt mijn kijk op heel wat situaties in het leven. Ik vind mezelf honderd procent terug in haar uitspraak: ‘Als ik uiteindelijk het boek sluit, was het enkel omdat mijn geest voldaan is; niet de schat uitgeput’.

Tekst Patricia De Corte
Steven Van Der heyden
Steven Van Der heyden - Carmen De Vos fotografie
T

ime is a relative concept. A 24-hour time span means the same to everyone. The difference is in the experience of time. Attempting to understand the dimension in which we ‘exist’ is crucial to me. I want to distill time into a unique experience for myself and for others. Time is a precious gift. Sometimes people only realize at the stage of a burnout that they have to go and take themselves back to the source. Let us make time again for essential experience. By writing poetry and practicing various art forms I transcend time. Poetry and art shape a tangible trail that cannot be erased. They even survive generations. Time also offers me valuable memories that I want to make imperishable with my writing.

L

anguage to me, means the word as well as the image. Both are complementary. Since my childhood I have developed a visual language. I am especially grateful to my grandfather, who often took me to auctions and exhibitions. Also, travelling with my parents as a teenager, I had a great interest in archeology and art. Images often evoke words that then, in their turn, develop into one image. The first impulse for language dates back to my primary school time. I wrote articles for the school newspaper and I also kept a booklet with beautiful words and quotations. Poetry for me creates space around words, filling a void with thoughts. Even silence is a language. Writing and reading provide an escape from reality for me. They enable me to encounter a new reality.

S

implicity We live in a complex, volatile time. Our society is very materialistic. Art presents a mirror to people who are looking for the true values of existence. When I first saw the images of Katrin Dekoninck, I became highly emotional. It was a coup de foudre. The simplicity and the soberness that radiate from her figures bring about intense connection. She shows sincere, pure and honest emotions. I aim to represent that simplicity in my own writing. In the poem 'Grenzeloos/Boundless' - inspired by the images of Katrin – I use simple imagery and direct language to convey the universal gift of love. Simplicity is a growth process in which I detach myself from material expectations.

F

orm is the title of one of my favorite poems in this book. I describe it as a universal ode to every visual artist. What does the artist want to portray? What does the poet want to say? To that end, I would like to quote the closing sentence in my poem: ‘Desire becomes a gesture stripped to a moment of self-analysis’. It is about the tension between sensitively representing emotions and their creative deployment in language, form and style. I am aware that place, time and circumstances affect all creative actions. This is why I prefer writing in the morning, in bed, after a first cup of coffee. That’s the time when my mind is most receptive and free of worries. All impressions are sharply present. They seek their way through precision, and the right words, to take the shape of a story that is forever tangible.

B

eauty will save the world: that is a quote from the Russian author Dostojevsky. The question is whether this is possible. But it is my mainstay. The news reports are filled with acts of extremism and selfishness. Increasing polarization, intolerance and cultural imbalance are a fact. Beauty is an antidote to the rawness in our society. We should all make it our goal to better take care of people and nature. Experiencing beauty, and communicating it is possible through art and poetry. In 2016, the digital newspaper Meander Magazine published my poem ‘Afscheid / Farewell’. I wrote it for my deceased grandmother. She taught me what real beauty is. The educational publishing house VAN IN included the same poem in the teaching book of the Dutch language for secondary education. I hope it will become a contribution towards showing young people the way towards beauty.

A

meeting often occurs by chance, unexpectedly. A spontaneous conversation with someone during an exhibition opening or after a lecture, for example, can be the beginning of an interesting meeting of minds. You get to know a "soulmate" with parallel cultural interests. You recognize yourself in the other. It feels like an inner enrichment. This undoubtedly has an impact on my writing. I want to capture and present in words what that person and their work mean to me. But it can also be done differently. See for example, in ‘Sprakeloos/Speechless’, a poem I wrote for one of Katrin's images. People can come so close to a real encounter but ultimately lack the ability for openness. They sometimes do not let anyone get closer because they are stuck with scars from the past. To cling to or to let go: it remains a personal choice.

C

ontact Area Purely geometrically, this is the point where two lines touch each other. Artists see it as a moment of inspiration. They let the germ of an idea or a feeling develop into a basic form. As a poet, I always experience this in what touches me at a glance. Writing about it becomes an urge. It is my way of interpreting and sharing experiences. My poem ‘Sinds Kort / Recently’ is a good example of this. It's about dementia. In my previous job as a nurse, I often came into contact with people who had the condition. What would it be like to live in ones’ memories; to experience a memory without a future? That is the feeling I wanted to express. I also enable a response. If you know that every seven seconds someone, somewhere in the world develops dementia, then this requires our full attention. Writing is also about social commitment.

I

nspiration Fascinated by life, the specificity of nature and human behaviour, I often come to a creative story spontaneously. If I feel emotionally involved, writing poetry also creates affiliations. Call it a search for identity. Within the literary world, Virginia Woolf's work carries my greatest admiration. Nature, light and water are important motifs in her oeuvre. Her stories have a strong layeredness and subvert stubborn taboos. Reading Virginia Woolf works inspirationally for me, and it expands my view on a variety of situations in life. I align myself 100 percent with her statement: ‘If at last I shut the book, it was only that my mind was sated, not the treasure exhausted.’

Text Patricia De Corte